ทำความผิดโดยพลาดไปเกิดกับบุคคลอื่น
          คนที่ตั้งใจทำความผิดนั้น ย่อมจะรู้ตัวเองดีว่าสิ่งที่กำลังจะทำอยู่นั้นคืออะไร ? และผลที่จะได้จากการทำความผิดนั้น ผู้ทำก็ย่อมที่จะรู้และหวังว่าจะเกิดผลตามที่ตัวเองได้ตั้งใจเอาไว้เช่นกัน ดังนั้นการทำความผิดแต่อย่างของผู้ที่มีเจตนาทำความผิดจริงๆ นั้น ก็จะต้องเป้าหมายที่จะลงมือทำ คือทำกับใคร ? ทำอย่างไร ? และสุดท้ายก็คือ ผลที่ได้จากการทำ

         หากเจตนาในการทำความผิดข้างต้นที่กล่าวมานั้น เกิดความผิดพลาดขึ้นมา คือ ต้องการทำผิดต่อบุคคลหนึ่ง แต่ผลของการทำนั้นพลาดไปเกิดกับอีกคนหนึ่งโดยไม่ได้ตั้งใจ กรณีอย่างนี้เราจะเห็นได้ว่า ผู้ที่ทำความผิดไม่ได้มีเจตนาที่จะทำผิดต่อบุคคลนั้น ดังนี้จะถือว่าไม่มีเจตนาที่จะทำผิดได้หรือไม่

          กรณีแบบนี้กฎหมายได้วางหลักเกณฑ์เอาไว้เป็นคำตอบแล้วว่า หากผู้ทำความผิดได้ลงมือทำความผิดไปแล้ว แต่ได้ทำพลาดไปทำต่ออีกคนหนึ่งโดยที่ไม่ได้ตั้งใจ ก็ให้ถือว่า ผู้ทำความผิดนั้นได้ตั้งใจหรือมีเจตนาที่จะทำผิดต่อบุคคลนั้นมาตั้งแต่แรก ตามข้อความของกฎหมายที่บอกว่า
“ผู้ใดเจตนาที่จะกระทำต่อบุคคลหนึ่ง แต่ผลของการกระทำเกิดแก่อีกบุคคลหนึ่งโดยพลาดไป ให้ถือว่าผู้นั้นกระทำโดยเจตนาแก่บุคคลซึ่งได้รับผลร้ายจากการกระทำนั้น” 

คดีตัวอย่างที่เกิดขึ้น
 
          “นายดำ ได้นำน้ำส้มผสมยาฆ่าแมลงไปถวายพระภิกษุผู้เสียหาย โดยเจตนาฆ่าพระภิกษุผู้เสียหายโดยไตร่ตรองไว้ก่อน แม้นายดำ จะมีเจตนาฆ่าเฉพาะพระภิกษุผู้เสียหาย แต่เมื่อผลจากการทำผิดเกิดขึ้นกับผู้ตายโดยพลาดไป ก็ต้องถือว่านายดำ มีเจตนาฆ่าผู้ตายโดยไตร่ตรองไว้ก่อน ตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 60 ด้วย”

          “นายหาญ ใช้อาวุธปืนยิงขึ้นฟ้าเพื่อขู่มิให้กลุ่มวัยรุ่นกลุ้มรุมทำร้าย นายไถ เมื่อนายหาญ ยิงปืนขึ้นฟ้านัดที่ 3 แล้ว ได้มีกลุ่มวัยรุ่นเข้ามาทุบที่ด้านหลังของนายหาญจนเป็นเหตุให้นายหาญ ล้มลงและกระสุนจากอาวุธปืนที่นายหาญ ถืออยู่ได้ลั่นขึ้น 1 นัด ถูกผู้เสียหายซึ่งขับรถจักรยานยนต์ผ่านมาได้รับอันตรายแก่กาย และถูกผู้ตายซึ่งนั่งซ้อนท้ายรถจักรยานยนต์ดังกล่าว ถึงแก่ความตาย พฤติการณ์ของนายหาญ ดังกล่าว เป็นเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นต่อเนื่องเชื่อมโยงกัน จึงถือได้ว่าเป็นการกระทำเพื่อป้องกันสิทธิของตนและของผู้อื่นให้พ้นภยันตราย ซึ่งเกิดจากการประทุษร้ายอันละเมิดต่อกฎหมาย และเป็นภยันตรายที่ใกล้จะถึง ทั้งเป็นกรณีที่นายหาญ กระทำพอสมควรแก่เหตุ แม้การกระทำของนายหาญ ก่อให้เกิดผลร้ายแก่ผู้เสียหายและผู้ตายโดยพลาดตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 60 นายหาญ ก็ไม่มีความผิดเพราะการกระทำของจำเลยเป็นการป้องกันโดยชอบด้วยกฎหมาย”

***************************************************************************
ประมวลกฎหมายอาญา
      มาตรา 60  ผู้ใดเจตนาที่จะกระทำต่อบุคคลหนึ่ง แต่ผลของการกระทำเกิดแก่อีกบุคคลหนึ่งโดยพลาดไป ให้ถือว่าผู้นั้นกระทำโดยเจตนาแก่บุคคลซึ่งได้รับผลร้ายจากการกระทำนั้น แต่ในกรณีที่กฎหมายบัญญัติให้ลงโทษหนักขึ้น เพราะฐานะของบุคคลหรือเพราะความสัมพันธ์ระหว่างผู้กระทำกับบุคคลที่ได้รับผลร้าย มิให้นำกฎหมายนั้นมาใช้บังคับเพื่อลงโทษผู้กระทำให้หนักขึ้น
กลับหน้าแรก
กลับหน้าหลักบทความ